Με αφορμή την “εξουδετέρωση” του χιμπατζή που δραπέτευσε από το Αττικό Πάρκο – το οποίο διαθέτει βεβαρυμένο ιστορικό ήδη από το 2012, έπειτα από το θάνατο δελφινιών που συμμετέχουν σε παραστάσεις του ενυδρείου του, ανάμεσά τους δύο νεογέννητα – και την έντονη συζήτηση που ξεκίνησε και πάλι αναφορικά με τα ζώα σε αιχμαλωσία, επιλέξαμε μία σειρά ντοκιμαντέρ που συγκλονίζουν σχετικά με την επιβολή του ανθρώπου πάνω στα ζώα είτε αυτά είναι στη φύση, είτε σε καθεστώς αιχμαλωσίας.
Blackfish, Gabriela Cowperthwaite, 2013
Η λίστα δεν θα μπορούσε παρά να ξεκινά με το “Blackfish” που διηγείται την ιστορία του Tilikum, μιας φάλαινας δολοφόνου που είχε αιχμαλωτιστεί στα ανοιχτά της Ισλανδίας το 1983 και εξαιτίας των συνθηκών στις οποίες ζούσε, σε ένα ενυδρείο των ΗΠΑ, προκάλεσε τον θάνατο τριών ανθρώπων, μεταξύ των οποίων και της εκπαιδεύτριάς της τον Φεβρουάριο του 2010. Ένα αποκαλυπτικό ντοκιμαντέρ που καταδεικνύει τις ολέθριες συνέπειες του εγκλεισμού ενός τόσο έξυπνου, ευαίσθητου όσο και επικίνδυνου ζώου, αλλά και την αλαζονεία του ανθρώπινου είδους απέναντί του.
An Apology to Elephants, Amy Schatz, 2013
Όπως και το Blackfish, το “An Apology to Elephants” αποκαλύπτει τη βάναυση μεταχείριση που υφίστανται τα ευφυή και ευαίσθητα αυτά πλάσματα καθώς εκπαιδεύονται για παραστάσεις σε τσίρκο και διερευνά τα ψυχολογικά τραύματα που υφίστανται στην αιχμαλωσία. Η ταινία προβάλλει επίσης διάφορες οργανώσεις που εργάζονται για τη διάσωση και την παροχή ασύλου σε ελέφαντες που κακοποιήθηκαν στη βιομηχανία του τσίρκου. Ενώ πολλά τσίρκα δεν χρησιμοποιούν πλέον ελέφαντες σε παραστάσεις τα επιβλητικά αυτά ζώα εξακολουθούν να αποτελούν προϊόν εκμετάλλευσης στις Ηνωμένες Πολιτείες και να κακοποιούνται για στιγμές διασκέδασης.
Project Nim, James Marsh, 2011
Δυστυχώς, επίκαιρο όσο ποτέ, το Project Nim παρακολουθεί την ιστορία του χιμπατζή που συμμετείχε στο περιβόητο πείραμα που ξεκίνησε το 1972 με σκοπό να αποδείξει πως αν ένας ζώο του είδους του μεγαλώσει με ανθρώπους από τη γέννησή του, θα καταφέρει να μιλήσει. Ο Nim είναι το πειραματόζωο, η ζωή του αντίστοιχη ενός παιδιού που αλλάζει διαρκώς ανάδοχες οικογένειες και όσα ακολουθούν είναι αποκαλυπτικά τόσο για τη φύση του Nim όσο και των ανθρώπων.
The Cove, Louie Psihoyos, 2009
Το βραβευμένο με Όσκαρ Καλύτερου Ντοκιμαντέρ το 2009, “The Cove”, αποκαλύπτει μια μυστική πρακτική στην οποία συμμετέχουν Ιάπωνες ψαράδες: τη βίαιη, μαζική σφαγή δελφινιών σε έναν απομονωμένο όρμο του Ταϊτζί της Ιαπωνίας. Ο Ελληνοαμερικανός σκηνοθέτης Louie Psihoyos μαζί με μια ομάδα ακτιβιστών κατάφερε να καταγράψει το “έθιμο” που μέχρι τότε δεν είχε κατορθώσει να κάνει κανείς και να το κάνει παγκοσμίως γνωστό προκαλώντας διεθνή κατακραυγή. Παρά τις προσφυγές ακτιβιστικών οργανώσεων κατά των ψαράδων στη δικαιοσύνη η μακάβρια αυτή “παράδοση” δεν έχει πάψει.
Blood Lions, Nick Chevallier, Bruce Young, 2015
Το ντοκιμαντέρ “Blood Lions” ρίχνει φως στη βιομηχανία εκτροφής λιονταριών σε αιχμαλωσία και του κυνηγιού με κονσέρβες της Νότιας Αφρικής. Το κυνήγι με κονσέρβες στοχεύει λιοντάρια που γεννιούνται και μεγαλώνουν σε αιχμαλωσία, και στη συνέχεια απελευθερώνονται σε μια περιορισμένη περιοχή για να γίνουν εύκολοι στόχοι για κυνηγούς που πληρώνουν αμοιβή. Η ταινία αποκαλύπτει ότι το 1999 υπήρχαν περίπου 1.000 λιοντάρια σε κλουβιά σε φάρμες, ενώ μέχρι το 2005, ο αριθμός αυτός είχε εκτοξευθεί σε 3.500 και τώρα ανέρχεται σε 7.000.