Οι κοινωνικοί και προσωπικοί παράγοντες που συνδυάζονται για να μας κάνουν να νοιώθουμε άσκημα αν έχουμε αυξομειώσεις βάρους είναι πολλοί και ποικίλοι και δεν είναι καθόλου δύσκολο να συλλάβουμε τον εαυτό μας να έχει άγχος σχετικά με την εικόνα του, θλίψη, ακόμα και κατάθλιψη.

Η εμμονική ενασχόληση με το σωματικό μας βάρος μπορεί να μας οδηγήσει σε ένα σωρό ανθυγιεινές τάσεις ή συμπεριφορές και όπως είναι απόλυτα φυσικό, να έχει μεγάλο αντίκτυπο στην συνολική ψυχική μας υγεία.

Η μεγάλη σημασία της εικόνας σώματος στην αυτοεκτίμησή μας

Ως κοινωνία, δίνουμε μεγάλη έμφαση στην εξωτερική εμφάνιση και την ανάγουμε σε ένα από τα βασικότερα κριτήρια προσωπικής αξίας. Κάτι εξαιρετικά απλό, όπως για παράδειγμα να εμφανιστούμε σε μια επαγγελματική συνάντηση με έναν λεκέ στο πέτο μας, μπορεί να επηρεάσει τον τρόπο που μας βλέπουν οι άλλοι και να βλάψει την συνολική μας αξιοπιστία.

Αυτό είναι κάτι που μαθαίνουμε να αποδεχόμαστε με τα χρόνια και το κάνουμε κτήμα μας, με αποτέλεσμα πολλοί από εμάς να νοιώθουν καλύτερα με τον εαυτό τους, αν είναι ευχαριστημένοι με την εξωτερική τους εικόνα. Κάπως έτσι δομείται η αυτοεκτίμησή μας.

Είναι λοιπόν προφανές ότι μια τέτοια στάση ζωής μπορεί να είναι ενισχυτική, αν θεωρούμε ότι η εξωτερική μας εικόνα είναι καλή και το αντίθετο αν η εικόνα μας δεν μας αρέσει. Όσο όμως περνούν τα χρόνια, μπορεί να προσθέσουμε βάρος ή να αποκτήσουμε σημάδια γήρατος, κάτι που σύμφωνα με τα κοινωνικά στάνταρ δεν είναι αποδεκτό καθώς δεν είμαστε πιστοί στην “εικόνα της ομορφιάς”.

Στην καρδιά λοιπόν του προβλήματος του άγχους που σχετίζεται με την εικόνα σώματος, βρίσκεται η αξία που δίνουμε ως κοινωνία στην εξωτερική εμφάνιση και κατά συνέπεια στην αύξηση του σωματικού βάρους.

Γιατί δίνουμε τόση σημασία στο σωματικό βάρος;

Ο λόγος είναι ότι η αυτοεκτίμησή μας σχετικά με το σχήμα του σώματός μας δομείται από τα όσα βλέπουμε στην τηλεόραση και τα social media και τα όσα ακούμε γύρω μας.

Η διαφήμιση

Η διαφήμιση μας διδάσκει από νεαρότατη ηλικία ότι ευτυχισμένοι και επιτυχημένοι άνθρωποι είναι μόνο οι όμορφοι, λεπτοί άνθρωποι και το κάνει με τρόπο συστηματικό και διαρκή.

Τα προϊόντα αδυνατίσματος, τα γυμναστήρια, τα κέντρα αισθητικής κλπ είναι μια αγορά δισεκατομμυρίων δολαρίων παγκόσμια και μας εκπαιδεύουν στην αναζήτηση του τέλειου σώματος. Ταυτόχρονα λαμβάνουμε υποσυνείδητα μηνύματα απώλειας βάρους από τους ανθρώπους που βλέπουμε στις οθόνες μας οι οποίοι είναι συνήθως λεπτοί και πετυχημένοι. Κάθε μικρή λεπτομέρεια φροντίζεται στην εντέλεια ώστε οι εικόνες τους να στερούνται ελαττωμάτων. Κάτι τέτοιο είναι και το αυξημένο βάρος που πρέπει να κρύβεται επιμελώς ή να μην υπάρχει.

Η κοινωνικές γνώμες

Οι γνώμες που ακούμε γύρω μας για το περιττό βάρος είναι συνήθως αρνητικές, ακόμα και αν πρόκειται για λίγα κιλά που έχει βάλει μια διάσημη περσόνα ή οποιοδήποτε πρόσωπο του δημόσιου βίου. Αυτό φυσικά βρίσκει την εφαρμογή του και στον ψυχισμό των καθημερινών ανθρώπων, με αποτέλεσμα το πρόσθετο βάρος να πηγαίνει χεράκι χεράκι με τον πρόσθετο άγχος. Μόλις πάρουμε λίγο βάρος αρχίζουμε να αγχωνόμαστε για το πότε και πως θα καταφέρουμε να το χάσουμε, ενώ η αυτοεκτίμησή μας μειώνεται δραματικά.

Ποιες είναι οι συνέπειες εξαιτίας της σύνδεσης μεταξύ του σωματικού μας βάρους και της ψυχικής μας υγείας;

Όταν η αυτοεκτίμησή μας είναι άμεσα συνδεδεμένη με το βάρος μας, αυτό δεν είναι κάτι το υγιές. Η χαμηλή αυτοεκτίμηση είναι άρρηκτα δεμένη με την ψυχική υγεία και μπορεί να οδηγήσει σε ψυχολογικά προβλήματα όπως:

Σωματική δυσμορφική διαταραχή

Σε αυτή την πάθηση το άτομο χάνει την ρεαλιστική αντίληψη της εικόνας του σώματος του και μπορεί να οδηγηθεί σε υπερβολικό άγχος, κατάθλιψη και διατροφικές διαταραχές.

Βουλιμία, ανορεξία και υπερφαγία

Η διαρκής ανησυχία για το τι τρώει ένα άτομο και πόσο αυξομειώνεται το βάρος του, μπορεί να το οδηγήσει στις παραπάνω διατροφικές διαταραχές και να του προκαλέσει μια πολύ κακή σχέση με το φαγητό. Οι διατροφικές του συνήθεις φτάνουν τελικά να καθορίζονται από την διαταραχή του και όχι από τις πραγματικές σωματικές του ανάγκες.

Τρόποι για να αποφύγει κανείς την εμμονή με την εικόνα σώματός του

Σταμάτα να μετράς τις θερμίδες: ενώ είναι γενικά καλό να προσπαθούμε να τρεφόμαστε υγιεινά, το να μετράμε κάθε θερμίδα που καταναλώσαμε δεν είναι μια καλή πρακτική και μπορεί να μας οδηγήσει σε εμμονή.

Σταμάτα να ζυγίζεσαι κάθε μέρα: με το ίδιο σκεπτικό, το να κρατάς λεπτομερές ιστορικό του βάρους σου από μέρα σε μέρα (και κάποια άτομα από ώρα σε ώρα), δεν είναι εποικοδομητικό, ιδιαίτερα αν σκεφτείς ότι το βάρος μας επηρεάζεται και από άλλους παράγοντες εκτός από το φαγητό, όπως η κατακράτηση υγρών.

Κάνε που και που ένα διάλειμμα: Υπάρχουν τρόφιμα που θεωρούνται ανθυγιεινά, αλλά δεν είναι όμως αν τα τρώμε που και που και όχι τακτικά. Δεν χρειάζεται να ταλαιπωρούμε τον εαυτό μας με κάθετες απαγορεύσεις του τύπου “εγώ δεν τρώω ποτέ πίτσα” και, αν φάμε που και που ένα κομμάτι, δεν υπάρχει απολύτως κανένας λόγος να νοιώθουμε ενοχές.

Τέλος, είναι σημαντικό να καταλάβουμε ότι αν αγχωνόμαστε υπερβολικά για να κρατήσουμε τις υγιεινές μας συνήθειες, αυτό τελικά καταντάει ανθυγιεινό από μόνο του. Αξίζουμε μια πιο ανέμελη ζωή!