Πολλά περίεργα, άσχημα, πρωτόγνωρα έχουν συμβεί το 2021 (παρόλο που μόλις μπήκε στον τέταρτο μήνα του), ολόκληρος ο κόσμος δείχνει να βρίσκεται ακόμα σε μεγάλη αναστάτωση και μας είναι αρκετά δύσκολο να διατηρήσουμε την όποια αισιοδοξία. Κι όμως, στην αρχή της χρονιάς είχαμε μία εξαιρετικά ελπιδοφόρα κοινωνική εξέλιξη, με την καταγγελία της Σοφίας Μπεκατώρου να σπάει μία αρρωστημένη σιωπή δεκαετιών και το ελληνικό #MeToo να ανθίζει, δίνοντας επιτέλους δικαίωση σε εκατοντάδες επιζώντες σεξουαλικής και ψυχικής βίας. Μάλιστα, οι ελληνικές ψυχαγωγικές εκπομπές πρωτοστάτησαν στην τόσο σημαντική προσπάθεια, προσφέροντας την τεράστια πλατφόρμα τους σε άτομα που είχαν στο παρελθόν παρενοχληθεί και επιθυμούσαν πλέον να μοιραστούν την εμπειρία τους δημοσίως. Εδώ ήμασταν όλοι και επαινούσαμε τους συντελεστές και παρουσιαστές για την σοβαρότητα και ψυχραιμία με την οποία αντιμετώπισαν το θέμα ενώ, ίσως για πρώτη φορά μετά από καιρό, φάνηκε σαν να υπάρχει διάθεση κατάρριψης ενός προβληματικού συστήματος, παρά τα γερά του θεμέλια.

 

View this post on Instagram

 

A post shared by One of Us (@oneofusgr)

Μπαίνοντας στον Απρίλη, η κατάσταση στα ελληνικά πλατό δεν φαίνεται να είναι καθόλου η ίδια. Με ελάχιστες εξαιρέσεις, τo MeToo δεν αναφέρεται καν σαν θέμα επικαιρότητας, λες και ήταν μία μόδα της στιγμής που πλέον ξεπεράστηκε και θεωρείται ντεμοντέ, χωρίς να υπάρχει ανάγκη της οποιασδήποτε συνέχειας. Και χωρίς πια να μας ενδιαφέρουν οι ιστορίες των θυμάτων και επιζώντων. Όπως και τα trends του Χειμώνα, το ξεπεράσαμε όταν ήρθε η Άνοιξη. Το πράγμα όμως γίνεται χειρότερο, καθώς η προβληματική συμπεριφορά δεν πηγάζει μόνο από την απουσία σχετικών ρεπορτάζ και καλεσμένων που μπορούν να πάνε το κίνημα παρακάτω.

 

Το πραγματικά θλιβερό της υπόθεσης είναι ότι, για πολλές εκπομπές, το MeToo αντιμετωπίστηκε ως μέσο υψηλής τηλεθέασης και (μάλλον ψεύτικου) κύρους, μίας διάθεσης να ‘καβαλήσουμε το κύμα’ που απλά έτυχε να παράγει ορισμένες αληθινές στιγμές. Και αυτό διότι η συμπεριφορά των πάνελ απέναντι στις γυναίκες εξακολουθεί να είναι το ίδιο απογοητευτική και οπισθοδρομική όσο πριν.
Έχουμε καταρχάς την μόνιμη ενασχόληση με τα κορίτσια του Survivor, και των λοιπών ριάλιτι, με μία προσέγγιση πολύ λάθος, η οποία εστιάζει είτε στην συμπεριφορά τους στο παιχνίδι είτε στο σώμα τους. Έτσι το slut shaming σε παίχτριες όπως η Άννα Μαρία Βέλλη και η συνεχής αρνητική κριτική για το ο,τιδήποτε λέει και κάνει είναι το σύνηθες. Παράλληλα, τα γελάκια και τα ‘έξυπνα’ σχόλια των ανδρών παρουσιαστών όσο υπάρχουν πλάνα των κοριτσιών να κάνουν μπάνιο ή να πλένονται, ζουν και βασιλεύουν. Και κάπως έτσι η συχνά σφοδρή κριτική που αντλείται από εν λόγω παραγωγές σε γυναίκες παίκτριες εντείνει το online bullying που δέχονται στους επίσημους λογαριασμούς τους, με μηνύματα τόσο απαίσια που δυσκολεύεσαι ακόμα και να τα διαβάσεις ολόκληρα. Καταλάβαμε τίποτα από όσα λέγαμε τον Ιανουάριο με σοβαρό βλέμμα και δημοσιογραφικό ύφος; Μάλλον όχι.

Δεύτερον, ο συνεχής υποβιβασμός της γυναικείας αυθεντίας με μικρούς, στενάχωρους τρόπους εξακολουθεί επίσης να υπάρχει. Τρανό παράδειγμα ένα επεισόδιο των Aταίριαστων πριν μία εβδομάδα περίπου, όπου κατά την διάρκεια παρουσίασης της οικονομικής εγχώριας κατάστασης  από γυναίκα ειδικό, ένας από τους δύο οικοδεσπότες την διέκοψε για να την ρωτήσει τι θα μαγειρέψει για μεσημεριανό στα παιδιά της. Τρομερό αστείο.

Τρίτον, αξίζει να σταθούμε στο θέμα του εργασιακού bullying και λεκτικής κακοποίησης, το οποίο γενναία έφερε στο τραπέζι η Ζέτα Δούκα και στην συνέχεια πήρε τόσο τεράστιες διαστάσεις που φάνηκε να επηρεάζει κι άλλους επαγγελματικούς κλάδους της χώρας. Και όσο εμείς μαθαίναμε τι είναι το mobbing, στο Master Chef ένας παίκτης γινόταν ξεκάθαρο θύμα bullying από τους συμπαίκτες του, μπροστά στις τηλεοράσεις μας. Ενώ οι κριτές, η παραγωγή και το κανάλι δεν έκανε τίποτα για να επέμβει, ούτε εκείνη την στιγμή ούτε στο επόμενο επεισόδιο.

Υπάρχει ελπίδα ανάκαμψης από αυτήν την πολύ γρήγορη και απογοητευτική πτώση; Ίσως ναι. Εφόσον συνέβη μία φορά, ξέρουμε ότι υπάρχει το έδαφος για να ξανασυμβεί. Όμως θα πρέπει το κάθε μέλος της τηλεοπτικής πραγματικότητας να αντιμετωπίσει το #MeToo σαν κάτι πολύ πιο βαθύ από μια ευκαιρία για υψηλά νούμερα. Πρόκειται για ανθρώπινα δικαιώματα. Αντιμετωπίστε τα με περισσότερο σεβασμό, παρακαλώ.