Tina Turner, Rihanna, Kehsa, Lady Gaga, Alanis Morissette είναι μονάχα μερικά από τα (μεγάλα) ονόματα που εργάζονται στη μουσική βιομηχανία και έχουν υποστεί σεξουαλική κακοποίηση, εκμετάλλευση και έμφυλη βία. Ο χώρος της μουσικής, εδώ και δεκαετίες, πατώντας στην επίφαση της “χαλαρότητας”, της “διασκέδασης”, των “καταραμένων” pop και rock stars και τον εμμονικών με την επιτυχία παραγωγών αποτελεί ένα από τα πιο κακοποιητικά περιβάλλοντα, ωστόσο, τα σκάνδαλά της σπάνια συγκλονίζουν όσο εκείνα του Hollywood. Αντρες παραγωγοί, στελέχη δισκογραφικών εταιρειών και μουσικοί εκμεταλλεύονται και κακοποιούν γυναίκες μουσικούς, γυναίκες που εργάζονται στη βιομηχανία και γυναίκες θαυμάστριες επί σειρά ετών.

Δεν είναι όμως μόνο διάσημες γυναίκες. Με βάση στοιχεία της Ένωσης Μουσικών του Ηνωμένου Βασιλείου, σχεδόν οι μισές από τις γυναίκες – μέλη έχουν υποστεί σεξουαλική παρενόχληση στη δουλειά. Στη Νέα Ζηλανδία, το 45% των γυναικών αναφέρουν ότι δεν αισθάνονται ασφαλείς σε μέρη όπου ακούγεται ή φτιάχνεται μουσική. Ενώ το 67% των γυναικών που συμμετείχαν σε αντίστοιχη έρευνα στις ΗΠΑ είχαν βιώσει σεξουαλική παρενόχληση. Αυτή η βία παρεμποδίζει σοβαρά τη μουσική σταδιοδρομία των γυναικών, την υγεία και την ευτυχία τους.

Σεξουαλική βία και στις συναυλίες

Πολλές γυναίκες λάτρεις της μουσικής αναφέρουν επίσης ότι έχουν υποστεί σεξουαλική επίθεση σε μουσικά venues και σε συναυλιακούς χώρους και συνήθως οι χώροι και οι διοργανωτές είναι ανεπαρκώς προετοιμασμένοι για να αντιμετωπίσουν το πρόβλημα ή να υποστηρίξουν τα θύματα. Αυτό επηρεάζει επίσης τη συμμετοχή των γυναικών στη συνολική εμπειρία της μουσικής και φυσικά την ψυχική τους υγεία. Αν σε όλο αυτό συμπεριλάβει κανείς ότι ένα πολύ μεγάλο μέρος των μουσικών κομματιών συγκεκριμένων genres πολύ συχνά υποστηρίζει τη βία κατά των γυναικών, ή/ και τις αντικειμενοποιεί, τότε μιλάμε για μια συνολικά πολύ δυσάρεστη εμπειρία, συνδεδεμένη με ένα από τα πιο όμορφα πράγματα στον κόσμο που οφείλουν να απολαμβάνουν όλ@ ανεξαρτήτως φύλου, τη μουσική.

Ούτε στο corporate, ούτε το punk, ούτε και πουθενά

Όπως έχουμε τονίσει μέσα από άρθρα στο One of Us όσο περισσότερες γυναίκες μιλούν για την κακοποίηση που έχουν υποστεί, χωρίς να έχει σημασία το πότε θα το κάνουν, τόσο περισσότεροι τοξικοί, βίαιοι, κακοποιητικοί και χειριστικοί άνθρωποι θα έρχονται ενώπιων των ευθυνών τους. Τρανά παραδείγματα σε σχέση με τη μουσική βιομηχανία είναι η περίπτωση του Denis Handlin, πρώην Διευθύνων Συμβούλου της Sony Music Australia, του παραγωγού Dr Luke και φυσικά η σοκαριστική υπόθεση του R Kelly, o οποίος αυτή τη στιγμή κι ενώ βρίσκεται στη φυλακή, αντιμετωπίζει περισσότερες από 20 κατηγορίες για σεξουαλική κακοποίηση, ενώ η γνώση ότι παντρεύτηκε την Aaliyah όταν ήταν ανήλικη – ήταν παραγωγός του ντεμπούτου άλμπουμ της, “Age Ain’t Nothing But a Number” – υπήρχε την κάνουν ακόμη πιο φρικιαστική.Ωστόσο, το γεγονός παραμένει ότι η παρενόχληση, η κακοποίηση και η βία λαμβάνουν χώρα σε όλα τα επίπεδα του κλάδου. Ακόμη και εκείνες οι σκηνές που υποστηρίζουν την ισότητα – όπως για παράδειγμα η πανκ – έχουν ιστορικό κακοποίησης γυναικών. Επίσης πολλά άτομα που βιώνουν σεξουαλική κακοποίηση φοβούνται να μιλήσουν – το 85% των ερωτηθέντων της Ένωσης Μουσικών του Ην. Βασιλείου που είχαν βιώσει σεξουαλική παρενόχληση δεν το ανέφεραν από φόβο μήπως χάσουν τη δουλειά τους. Αυτό υπογραμμίζει την ευάλωτη θέση των μουσικών, ιδιαίτερα των νεαρών γυναικών, που βασίζονται σε άλλους (συχνά ισχυρούς άνδρες) για να βγάλουν τα προς το ζην και επομένως κινδυνεύουν από εκμετάλλευση.

Υποστήριξη και λύσεις

Χωρίς ρύθμιση των εργασιακών πρακτικών του κλάδου ή επίσημη ενίσχυση των εισοδημάτων των μουσικών, η μουσική βιομηχανία παραμένει ένας επικίνδυνος τομέας για τις γυναίκες. Αυτό δεν σημαίνει ότι οι γυναίκες πρέπει να αποφεύγουν να διεκδικούν μια σταδιοδρομία στην βιομηχανία της μουσικής, ίσα – ίσα το αντίθετο, τονίζει όμως την ανάγκη αλλαγής, η οποία θα τείνει υπέρ της στήριξης των γυναικών. Δεν υπάρχει ενιαία λύση στο πρόβλημα, αλλά απαιτείται αύξηση των γυναικών σε ισχυρούς ρόλους, σε μουσικούς οργανισμούς και συλλογικότητες με επίκεντρο τη γυναίκα, μαζί με καλά δίκτυα υποστήριξης για εκείνες που εισέρχονται και παραμένουν να εργάζονται στη μουσική βιομηχανία.Οι άντρες οφείλουν επίσης να γίνουν σύμμαχοί τους. Αυτό δεν σημαίνει μονάχα τον να μην είναι κακοποιητικοί, αλλά και να επιτρέψουν την καλλιτεχνική ελευθερία και να βοηθήσουν ενεργά τις γυναίκες μουσικούς να ακολουθήσουν το μονοπάτι που θέλουν. Επίσης πρέπει τα μέλη του εκάστοτε σωματείου να νιώθουν ελεύθερα να καταγγέλλουν περιστατικά σεξουαλικής παρενόχλησης και βίας. Οι χώροι συναυλιών και οι διοργανωτές τους πρέπει να θέλουν να αποτρέψουν τη βία και να προσφέρουν υποστήριξη στα θύματα.

Φυσικά υπάρχουν όλες αυτές οι ιστορίες δυνατών γυναικών που χρησιμοποίησαν την δημιουργικότητά τους ως ένα κανάλι έκφρασης του πόνου που υπέστησαν και ως μέσω επούλωσης των τραυμάτων τους. Προϊόν μιας τέτοιας ενδυναμωτικής ιστορίας το άλμπουμ της Kesha, “Rainbow”, το οποίο αποτελεί μια χαρούμενη γιορτή για την απελευθέρωσή της από την καταχρηστική επιρροή του παραγωγού και μουσικοσυνθέτη Dr Luke.